Çin’in Chang’e-6 Uzay Aracı ile Ay’da Su Keşfi!

Çin’in Chang’e-6 uzay aracı, Ay’ın yüzeyinde ve altında bulunan suyun bolluğunu ve dağılımını incelemek için topladığı verilerle büyük bir keşfe imza attı. 2024 yılında Ay’ın uzak yüzeyinden 1.935,3 gram örnek toplayan Chang’e-6, Çin Bilimler Akademisi’nden jeokimyacılar Jintuan Wang ve Zhiming Chen liderliğindeki bir araştırma ekibi tarafından incelendi.

Yapılan analizlerde, su açısından zengin “Ivuna tipi karbonlu kondrit (CI chondrite)” göktaşlarına ait mikroskobik kalıntılar keşfedildi. Bu, Ay yüzeyinde bu tür malzemelerin ilk kez doğrulandığı anlamına geliyor.

CI kondritlerinin yaklaşık yüzde 20’sini suyla bağlı minerallerin oluşturduğu biliniyor. Bu göktaşları Dünya atmosferine girerken genellikle parçalanır ve yeryüzünde ele geçenlerin yalnızca yüzde 1’inden azı bu tipe aittir.

Chang’e-6’nın getirdiği örneklerde, Ay’da atmosfer bulunmamasına rağmen bu tür göktaşlarının mikroskobik düzeyde korunduğu ortaya çıktı. Apollo krateri içinden alınan örnekler, Güney Kutbu-Aitken Havzası’nda bulunan erken Güneş Sistemi kalıntılarını koruma potansiyeline sahip.

Araştırmacılar, CI kondritlere özgü kimyasal izler içeren örneklerde Ay’a çarpan su bakımından zengin asteroit kalıntılarının milyarlarca yıldır bozulmadan kaldığını tespit ettiler. Bu keşif, suyun ve uçucu elementlerin Dünya ile Ay arasındaki bağlantısına dair önemli bilgiler sunuyor.

Yapılan ölçümler, Ay’daki göktaşı kökenli parçacıkların yaklaşık yüzde 30’unun CI kondritlerine ait olabileceğini gösteriyor. Bu da CI kondritlerin gezegenlere su taşıyan önemli kaynaklardan biri olabileceği tezini destekliyor.